Мәзір
СУ, ЖЕР ЖӘНЕ ОРМАН РЕСУРСТАРЫ

ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ

Айгерим Бейсекеева 1 , Курманкуль Абаева 2 , Бауыржан Шалабаев 3 , Назымгүл Мұстафаева 3 , Фарида Қожахметова 3

1 «Торайғыров университеті» КЕАҚ; 2 «Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕАҚ; 3 "Торайғыров университеті" КЕАҚ

doi.org/10.37884/3-2024/41 Бет. 371-380 Қабылданды 23.07.2024 Жарияланды 30.09.2024

Аңдатпа

Қазақстан Республикасы экология, геология және табиғи ресурстар министрлігі Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитетінің РММ "Ертіс орманы "мемлекеттік орман табиғи резерваты" республикалық мемлекеттік мекемесі Павлодар облысының Лебяжі және Шарбақты аудандарының аумағында орналасқан және Шалдай, Бесқарағай және Он алты орманшылықтың екі филиалына –Галкин, Бауыртай, дала, Сейтенов, Садықащинск, Чушкалы, Шалдай, Заводское, Первомайское, Майқарағай, Тайбағар, Баимбет, Бесқарағай, Көктерек, Көкжал, Маралды.

Орман резерватының жалпы ауданы 277961 га құрайды, оның ішінде 143247 га – Шалдай филиалы, Орманшылықтар: Галкинское – 12109 га, Бауртальское - 14977 га, Степное – 16476 га, Сейтеновское – 15640 га, Садыкашинское - 18571 га, Чушкалинское - 13353 га, Шалдай – 19550 га, заводское – 14715га, Первомайское - 17856га және 134714 га Бесқарағай филиалы, Орманшылықтар: Майқарағай - 19785, Тайбағар– 17206, Баймбет – 18315, Бесқарағай – 20933, Көктерек - 16881, Көкжал – 24572, Маралды – 17022.

РММ МОТР "Ертіс орманы"  Қарағайлы және қайың далалы ормандар провинциясына жататын құмды-далалы орман өсіру ауданына кіреді.

РММ МОТР орман қорының жерлері ерекше қорғалатын табиғи аумақтар санатына жатады – мемлекеттік табиғи резерваттар ормандары. [1]

Орман резерватының аумағын функционалдық аймақтарға бөлу "Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы" Қазақстан Республикасының 1997 жылғы 15 шілдедегі № 162-1 Заңына сәйкес жүргізілді. Орман резерватының барлық алаңына пайыздық қатынаста 4 функционалдық аймақ бөлінді, олар аудан бойынша келесідей бөлінді:

  1. Қорық ядросының аймағы-22522 га алаңда;
  2. Буферлік аймақ-16360 га алаңда;
  3. Бұзылған ландшафттарды қалпына келтіру аймағы-102215 га алаңда;
  4. Тұрақты даму аймағы-136864г алаңында. [2]
Орман өсіру, өртеу, буферлік аймақ, сортаң топырақтар, реакциялық пайдалану, бор құмдары, топырақтың орманға жарамдылығы.

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. 1 Байзаков С.Б. Лесные культуры в Казахстане [Текст]/ С.Б. Байзаков, А.Н. Медведев, С.И. Искаков, Б.М. Муканов. – Алматы: 2007. 320 с.
  2. 2 Кентбаев Е.Ж. Деревья и кустарники Казахстана для лесоразведения [Текст]/ Е.Ж. Кентбаев, Б.А. Кентбаева. – Алматы: «Агроуниверситет», 2008. 204 c.
  3. 3 Тихонов А.С. Лесоводство [Электронный ресурс]: учебник / А.С. Тихонов, В.Ф. Ковязин. - 3-е изд., стер. - Санкт-Петербург: Лань, 2020. 480 с.
  4. 4 Лесной кодекс Республики Казахстан. – Алматы: 2003.
  5. 5 Мерзленко М.Д. Лесоводство. Искусственное лесовосстановление: учебник / М. Д. Мерзленко, Н. А. Бабич. - 2-е изд. - [Электронный ресурс]. - Москва: Издательство Юрайт, 2019. 184 с.
  6. 6 Лесные ресурсы Казахстана: экология, характеристика и лесопользование [Текст] : учебное пособие / Н. Ляхова Н. Белецкая И. Минакова ; М-во образования и науки РК; Сев.-Каз. гос. ун-т им. И. Козыбаева. ТОО "Лантар Трейд". – Алматы: 2018. 164 с
  7. 7 Абаева Қ.Т. Павлодар облысы МОТР «Ертіс орманы» қарағайлы алқа ағаштарының жағдайына орманшылық баға беру [Текст]/ Қ.Т. Абаева, Г.А. Мырзабаева, Ф.А. Токтасынова, А.К. Бейсекеева. VII Международная научно-практическая конференция «Наука и технологии» /сост.: Б.Куспанова и.т.д – Алматы: 2023. 436 с.
  8. 8 Основные положения организации и ведения лесного хозяйства Павлодарской области. – Алматы: 2002.
  9. 9 Правила проведения мероприятий на участках государственного лесного фонда по воспроизводству лесов и лесоразведению и контролю за их качеством (Приказ И.о. Министра сельского хозяйства РК от 26.11.2010 г. №729.).
  10. 10 Бейсекеева А.К. Лесопожарная характеристика территории «ЕРТIС ОРМАНЫ» [Текст]/ А.К. Бейсекеева, К.Т. Абаева, А.А. Маленко, Б.Ж. Махамедова. Сборник Международной научно-практической конференции «Перспективы рационального природопользования и проблемы интеллектуального сельского хозяйства», посвященной 80 – летию профессора Сулейменовой Н.Ш. – Алматы: КазНАИУ, 2024. – 387 с.
  11. 11 Пашковский К.А. Восстановление сосны в ленточных борах Прииртышья [Текст]/ К.А. Пашковскийю. - Алма-Ата: 1981.
  12. 12 Лесоустроительный проект в РГУ ГЛПР «Ертіс орманы». - Алматы: 2003. https://ertis-ormany.kz/ru/rezervat/lesovosstanovlenie

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2024. ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. Izdenister natigeler. 3(103) (Sep. 2024), 371–380. DOI:https://doi.org/10.37884/3-2024/41.
(1)ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. Izdenister natigeler 2024, No. 3(103), 371-380. https://doi.org/10.37884/3-2024/41.
ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. (2024). Izdenister Natigeler, 3(103), 371-380. https://doi.org/10.37884/3-2024/41
ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 3(103), p. 371–380, 2024. DOI: 10.37884/3-2024/41. Disponível em: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/670. Acesso em: 15 sep. 2026.
“ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ”. 2024. Izdenister Natigeler, no. 3(103) (September): 371-80. https://doi.org/10.37884/3-2024/41.
“ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ” (2024) Izdenister natigeler, (3(103), pp. 371–380. doi:10.37884/3-2024/41.
[1]“ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ”, Izdenister natigeler, no. 3(103), pp. 371–380, Sep. 2024, doi: 10.37884/3-2024/41.
“ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ”. Izdenister Natigeler, no. 3(103), Sept. 2024, pp. 371-80, https://doi.org/10.37884/3-2024/41.
“ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ”. Izdenister natigeler, no. 3(103) (September 30, 2024): 371–380. Accessed September 15, 2026. https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/670.
1.ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. Izdenister natigeler [Internet]. 2024 Sep. 30 [cited 2026 Sep. 15];(3(103):371-80. Available from: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/670
1.ҚҰРҒАҚ ДАЛАДА ӨРТЕНГЕН ЖАСАНДЫ ОРМАН ЕКПЕЛЕРІНІҢ МӘДЕНИ ӘСЕРІ. Izdenister natigeler. 2024;(3(103):371-380. doi:10.37884/3-2024/41