Кіру | Тіркелу
Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті ISSN 2304-3334 (Print)  ·  ISSN 2304-3334 (Online)
Мақала жіберу
Мәзір
Мақала жіберу
АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫН МЕХАНИКАЛАНДЫРУ ЖӘНЕ ЭЛЕКТРЛЕНДІРУ

ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ

Дәрмен Әбілхайыров 1 , Мұратбек Усербаев 1 , Индира Сағынғанова 2

1 С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті; 2 Қазақстан Ұлттық жаратылыстану ғылымдары академиясы

doi.org/10.37884/2-2025/54 Бет. 544-554 Қабылданды 01.04.2025 Жарияланды 30.06.2025

Аңдатпа

Мал шаруашылығы өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігі көбінесе жем өндірісінің өзіндік құны мен рентабельділігіне байланысты. Ал ауылшаруашылық өнімдері мен ауылшаруашылық техникасының бағасының алшақтығы жағдайында жемшөп құны негізінен оларды өндіруде құрал-жабдықтарды пайдалану шығындарымен анықталады. Ауылшаруашылық өнімдерін алуға кететін шығындарды азайту техника ғылымына байланысты және бұл мәселені шешу бірліктердің өнімділігін (сағаттық өнім) күрт арттыру негізінде мүмкін болады.

Мақала шашыраңқы шөп дайындауға арналған машина кешенінің негізгі құрамдас бөлігі болып табылатын жинау-тасымалдау агрегатының (ЖТА) жобалау мәселелеріне арналған. ЖТА бір контурлы жүйе ретінде қарастырылады, ол іріктеуыш пен жинау камерасы бар жүк көтергіштің бірлескен жұмысы нәтижесінде қызмет етеді. Іріктеу, жүктеу және массаны жинау процестерінің математикалық модельдерін талдау ЖТА жұмыс органдарының конструкциялық элементтерін жасауға мүмкіндік береді.

ЖТА технологиялық схемасының жұмысқа қабілеттілігін тексеру үшін оның жұмысын модельдеу жүргізілген, серіппелі саусақтары бар кенеп іріктеуіштің дестені іріктеу процесі қарастырылған, сонымен қатар осы процесс математикалық моделін талдау жасалған. Дестені кенеп іріктеуішпен іріктеу процесін зерттеу нәтижесінде ЖТА-ның агротехникалық тұрғыдан рұқсат етілетін қозғалыс жылдамдығы мен серіппелі саусақтардың орналасу қадамы арасындағы байланыс анықталған. Зерттеулер көрсеткендей, саусақтардың орналасу қадамы 0,145 м болғанда валоктың үздіксіздігі шарты 8,2 км/сағ жылдамдыққа дейін қамтамасыз етіледі.

жинау-тасымалдау агрегаты десте іріктеу процесі жинағыш- көтергіш қозғалыс жылдамдығы көлбеу бұрышы үйкеліс бұрышы кенеп іріктеуіш серіппелі саусақтар орналасу қадамы кенепті тергіш рұқсат етілетін жылдамдық қозғалыс траекториясы

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. 1. Технология заготовки и хранения сена. https://agrovesti.net/lib/tech/fodder-production-tech/tekhnologiya-zagotovki-i-khraneniya-sena.html.
  2. 2. Алшынбай М. Р., Астафьев В. Л., Абулхаиров Д. К. Рекомендации по комплексной механизации уборки трав на сено в Северном Казахстане. 2016 г. https://infourok.ru/rekomendacii-po-kompleksnoy-mehanizacii-uborki-trav-na-seno-v-severnom-kazahstane-nauchnaya-statya-2427313.html.
  3. 3. Абулхаиров Д.К., Сагынганова И.К., Усербаев М.Т. - Обоснование технологической схемы и параметров механизма уплотнения сена в сборочной камере - «Университет еңбектері – Труды университета» Карагандинского технического университета, 2022,.№1. http://tu.kstu.kz/publication/publication/download/721
  4. 4. Жунисбеков П.Ж. Новый метод исследования машино-тракторных агрегатов как типовые звенья. «Ізденістер, нəтижелер – Исследования, результаты». № 3 (88), 2020.
  5. 5. Д.Абулхаиров, И. Сагынганова, М. Усербаев. Исследование технологического процесса подбора валка уборочно-транспортным агрегатом. «Университет еңбектері – Труды университета» Карагандинского технического университета, 2024, №1 (94). http://tu.kstu.kz/publication/publication/download/721
  6. 6. T. Telebaev, D.K. Abulkhairov. Systemic philosophical principles of research in agricultural practice 01010. Published online: 04 January 2024.- BIO Web of Conferences Volume 83 (2024). International Conference G Scientific and Technological Development of the Agro-Industrial Complex for the Purposes of Sustainable Development (STDAIC-2023). https://www.bio- conferences.org/articles/bioconf/abs/2024/02/bioconf_stdaic2024_01010.html
  7. 7. Абулхаиров Д.К. Перемещение сеносоломистого материала по полотняному транспортеру подборщика // «Ізденістер - нәтижелер, Исследования - результаты», № 2, 2007 – Алматы, с.25-28.
  8. 8. Теоретическая механика: теория, задания и примеры решения задач. Издание второе исправленное и дополненное. Учебное пособие для техн. вузов/ Ермаков Б.Е., Асриянц А.А., Борисевич В.Б., Кольцов В.И., М.: 2007. – 344 с. https://lib.madi.ru/fel/fel1/fel07E001.pdf
  9. 9. Тарг С.М. Краткий курс теоретической механики, 1986. https://mechanicsrgsu.narod.ru/Targ.pdf
  10. 10. Кондаков А.П., Юдаев Ю.Н.,Козин Р.Б. Механизация заготовки кормов. М. 1989. https://www.booksite.ru/fulltext/1131180/text.pdf

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2025. ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. Izdenister natigeler. 2 (106) (Jun. 2025), 544–554. DOI:https://doi.org/10.37884/2-2025/54.
(1)ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. Izdenister natigeler 2025, No. 2 (106), 544-554. https://doi.org/10.37884/2-2025/54.
ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. (2025). Izdenister Natigeler, 2 (106), 544-554. https://doi.org/10.37884/2-2025/54
ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 2 (106), p. 544–554, 2025. DOI: 10.37884/2-2025/54. Disponível em: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/890. Acesso em: 15 sep. 2026.
“ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ”. 2025. Izdenister Natigeler, no. 2 (106) (June): 544-54. https://doi.org/10.37884/2-2025/54.
“ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ” (2025) Izdenister natigeler, (2 (106), pp. 544–554. doi:10.37884/2-2025/54.
[1]“ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ”, Izdenister natigeler, no. 2 (106), pp. 544–554, Jun. 2025, doi: 10.37884/2-2025/54.
“ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ”. Izdenister Natigeler, no. 2 (106), June 2025, pp. 544-5, https://doi.org/10.37884/2-2025/54.
“ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ”. Izdenister natigeler, no. 2 (106) (June 30, 2025): 544–554. Accessed September 15, 2026. https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/890.
1.ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. Izdenister natigeler [Internet]. 2025 Jun. 30 [cited 2026 Sep. 15];(2 (106):544-5. Available from: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/890
1.ЖИНАУ-ТАСЫМАЛДАУ АГРЕГАТЫНЫҢ ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ПРОЦЕСТЕРІН НЕГІЗДЕУ ЖӘНЕ МОДЕЛЬДЕУ. Izdenister natigeler. 2025;(2 (106):544-554. doi:10.37884/2-2025/54