Кіру | Тіркелу
Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті ISSN 2304-3334 (Print)  ·  ISSN 2304-3334 (Online)
Мақала жіберу
Мәзір
Мақала жіберу
АГРАРЛЫҚ-ӨНЕРКӘСІПТІК КЕШЕН ЭКОНОМИКАСЫ

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ

Шолпан Байжанова 1 , Зульфия Конарбаева 1 , Жанат Калдыбекова 1

1 М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті

doi.org/10.37884/4-2023/29 Бет. 268-277 Қабылданды 26.10.2023 Жарияланды 06.12.2023

Аңдатпа

Адамзат қоғамының дамуының қазіргі кезеңі бір жағынан ғылымның, техниканың және технологияның керемет жетістіктерімен, екінші жағынан әлемдегі экологиялық жағдайдың күрт нашарлауымен, жүйке – эмоционалды жүктемелердің жоғарылауымен, уақыттың үнемі жетіспеушілігімен, ақпараттың өсуімен, өмір мен тамақтанудың сипаты мен санатының  өзгеруімен сипатталады. Қазіргі уақытта тамақтану тәсілі адамның денсаулығына, оның жұмысына, сыртқы әсерлердің барлық түрлеріне қарсы тұру қабілетіне және сайып келгенде, өмір сүру ұзақтығы мен сапасын анықтайтын маңызды фактор екені анық.

Зерттелген деректерді талдау функционалды тағамдар дұрыс тамақтану тұжырымдамасында маңызды рөл атқарады деген қорытындыға келді. Азық-түлік пен құнартатын қоспаларға сұраныстың артуы нарықтың өсуіне ықпал етеді деп күтілуде. 

Өндіруші елдер бойынша мамандандырылған тіркелген тамақ өнімдерін талдау нәтижелері көрсетілген. Жеткізу бойынша жетекші елдерге-Жапония, АҚШ, Ресей және Германия жатады. Отандық өнімдердің үлесі анықталды,бұл біздің республикамыздағы мамандандырылған тамақ өнімдерінің ассортиментінің құрылымында қандай формалар басым екенін анықтауға мүмкіндік берді.

 

тамақтану, азық-түлік базасы, функционалды тағамдар, тағамдық қоспалар, қоректік заттар

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. 1. Berestova, A.V. The basis of functional nutrition: textbook / A.V. Berestova. - Orenburg: OGU, 2021. - 167 p.
  2. 2. Karpova, G.V. General principles of functional food and methods of research on properties of raw materials of food [Text]: textbook for students studying in programs of higher professional education in the direction of preparation 260800 Technology of production and organization of public food / G.V. Karpova, M.A. Studiannikova; Master of Education and Science, Ros. Federation, Feder. Mr. budget. education. institution of higher education prof. education "Orenburg State University". Ch. 2: - Orenburg : University, 2020, 135 p.
  3. 3. Technology of functional food products: textbook for middle professional education / L. V. Donchenko [and others]; under the general editorship of L. V. Donchenko. — 2nd ed., ex. and the ball. — Moscow: Izdatelstvo Yurayt, 2022.-166p.
  4. 4. Dolmatova, I. A. Product of functional purpose in population nutrition / I. A. Dolmatova, S. Sh. Latypova. - A young student. - 2016. - No. 7 (111). - PP. 63-65.
  5. 5. Baturin A. K., Mendelsohn G. I. Food and health: problems XXI [Text] // Food industry. - 2020. - No. 5. - PP. 105–107.
  6. 6. A.M. Kopelev Harmlessness of food products. - M.: Agropromizdat, 2016. - 287 p.
  7. 7. Functional food products// Material from the free Russian encyclopedia "Tradition". URL: http://traditio.ru/
  8. 8. Pozdnyakovsky V.M. Hygienic principles of nutrition, safety and expertise of food products: textbook for universities. - Novosibirsk: Izd-vo novosib. University, 2019 - 432 p.
  9. 9. Prudnikov, V.M. Hygienic requirements for safety and nutritional value of food products. - M.: INFRA-M, 2022. - 207 p.
  10. 10. Shvanskaya, I.A. Prospective directions for the creation of functional products based on vegetable raw materials: Nauch. analyte. overview/ I.A. Shvanskaya.-M.: FGBNU "Rosinformagrotech", 2022, 184p.
  11. 11. Veretnova O. Yu. Possibilities of using non-traditional vegetable raw materials in the production of functional food products // Vestnik KrasGAU. - 2015. - No. 6. - S. 154-158.
  12. 12. Bobreneva, Irina Approaches to creating functional food products / Irina Bobreneva. - M.: LAP Lambert Academic Publishing, 2019. – 484p.
  13. 13.Ambrozevic, E. G. Features of European and Eastern approaches to ingredients for healthy food products / E. G. Ambrozevic // Food ingredients, raw materials and additives. — 2020. — No. 1. — PP 31-35.
  14. 14. Functional food market - growth, trends and forecast (2023-2028) https://www.mordorintelligence.com/ru/industry-reports/global-functional-food-market,2022,158p.
  15. 15. S. SalminenC., Bouley,, M.-C. Boutron Functional food science and gastrointestinal physiology and function British Journal of Nutrition, Volume 80, Issue S1, 2017, pp. S147 to S171.
  16. 16. Karpova, G. V. The general principle of functional nutrition and methods of researching the properties of raw food products. Part 1 / G.V. Karpova. - M.: Bibcom, 2016. - 695 c.
  17. 17. Karpova, G. V. The general principle of functional nutrition and methods of researching the properties of raw food products. Part 2 / G.V. Karpova. - M.: Bibcom, 2020. – PP 264 - 890 .
  18. 18. Nepovinnykh, N.V. Food fibers: functional and technological properties and application in technologies of food products based on whey. Monograph / N.V. Nepovinnykh. - M.: INFRA-M, 2019. - 641 p.
  19. 19. Nikolaev, O. A. Genesis and development of the market of functional food products / O.A. Nikolaev. - M.: Synergy, 2019. – 741p.
  20. 20. Functional nutrition ¾ the general problem of the "healthy lifestyle" of the population of the Eurasian state: scientific articles X of the Eurasian scientific forum: collection / General. science ed.; foreword: M.Yu. Spirina, G.V. Alekseev. - St. Petersburg: University under MPA EurAsEC, 2019. - 189 p.
  21. 21. Vitashevskaya V. Yu. Brief overview of the Russian market of functional (enriched) products / V. Yu. Vitashevskaya // RUSSIAN FOODS&DRINKS MARKET MAGAZINE. — 2018. — No. 2. — PP. 61-65.
  22. 22. Technology of functional food products: учеб. allowance for universities / under the municipality. ed. L. V. Donchenko. — 2nd ed., ex. and the ball. — M. : Izdatelstvo Yurayt, 2018. — 176 p. — (Series: University of Russia).
  23. 23. Rozhina N. V. Development of production of functional food products / N. V. Rozhina. URL: http://www.milkbrunch.ru/publ/view/270.htrnl.
  24. 24. Shenderov B. A. Status and perspectives of the development of functional nutrition in Russia / B. A. Shenderov // Gastroportal Segodnya. -2019. - No. 9.- PP. 24-28.
  25. 25. Vitashevskaya V. Yu. Brief overview of the Russian market of functional (enriched) products / V. Yu. Vitashevskaya // RUSSIAN FOODS&DRINKS MARKET MAGAZINE. - 2014.-No. 2. - PP. 61-65.
  26. 26. Basis of state policy in the area of healthy nutrition of the Russian Federation for the period until 2020: Government Decree of the Russian Federation No. 1873 dated October 25, 2010.
  27. 27. Norms of physiological needs in energy and food substances for different groups of the population of the Russian Federation: methodical recommendations. MR 2.3.1.2432-08 - Moscow: Ministry of Health of the Russian Federation. - 2018. - 41 p.
  28. 28. Gosudarstenna programa razvitiya za zvezdahannosti Respublika Kazakhstan na 2020 - 2025 gody. Utverzhdena postonalieniem Pravitelstava Respublika Kazakhstan ot "26" December 2019 goda No. 982, Astana.2019-79p
  29. 29. A.Sh. Iklasova, Z.B. Sakipova, E.N. Bekbolatova, D.B. Zaurenbekova Analysis of the Kazakh market of specialized food products with pectin content Vestnik KazNMU, 2019, No. 1, PP. 469-472.
  30. 30. Shirotskaya A.S. State regulation of investment attractiveness of agricultural industry in the Republic of Kazakhstan // Economic review. 2020. No. 3 (4). PP. 36-43.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2023. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. Izdenister natigeler. 4 (100) (Dec. 2023), 268–277. DOI:https://doi.org/10.37884/4-2023/29.
(1)ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. Izdenister natigeler 2023, No. 4 (100), 268-277. https://doi.org/10.37884/4-2023/29.
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. (2023). Izdenister Natigeler, 4 (100), 268-277. https://doi.org/10.37884/4-2023/29
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 4 (100), p. 268–277, 2023. DOI: 10.37884/4-2023/29. Disponível em: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/425. Acesso em: 15 sep. 2026.
“ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ”. 2023. Izdenister Natigeler, no. 4 (100) (December): 268-77. https://doi.org/10.37884/4-2023/29.
“ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ” (2023) Izdenister natigeler, (4 (100), pp. 268–277. doi:10.37884/4-2023/29.
[1]“ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ”, Izdenister natigeler, no. 4 (100), pp. 268–277, Dec. 2023, doi: 10.37884/4-2023/29.
“ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ”. Izdenister Natigeler, no. 4 (100), Dec. 2023, pp. 268-77, https://doi.org/10.37884/4-2023/29.
“ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ”. Izdenister natigeler, no. 4 (100) (December 6, 2023): 268–277. Accessed September 15, 2026. https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/425.
1.ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. Izdenister natigeler [Internet]. 2023 Dec. 6 [cited 2026 Sep. 15];(4 (100):268-77. Available from: https://agrosoil.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/425
1.ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖӘНЕ ШЕТЕЛДЕ ФУНКЦИОНАЛДЫ ТАМАҚ ӨНІМДЕРІ ИНДУСТРИЯСЫН ДАМЫТУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЗАМАНҒЫ ҮРДІСТЕРІ. Izdenister natigeler. 2023;(4 (100):268-277. doi:10.37884/4-2023/29